Luật Tư
pháp người chưa thành niên (Luật số 59/2024/QH15) áp dụng hình phạt tù và các biện
pháp giáo dục đối với người chưa thành niên như sau:
1. Nguyên
tắc áp dụng hình phạt tù
Theo quy định
tại Điều 12, hình phạt tù chỉ được áp dụng trong những trường hợp thật sự
cần thiết:
- Trường hợp cuối cùng: Tòa án chỉ áp dụng hình phạt tù
có thời hạn khi xét thấy các hình phạt và biện pháp khác (như cảnh cáo, phạt
tiền, cải tạo không giam giữ, án treo) không có tác dụng răn đe, phòng ngừa.
- Mức án nhẹ hơn: Khi xử phạt tù có thời hạn, người
chưa thành niên được hưởng mức án nhẹ hơn so với người thành niên phạm tội
tương ứng với thời hạn thích hợp ngắn nhất.
- Không áp dụng tù chung thân/tử
hình: Tuyệt đối
không áp dụng hai hình phạt này đối với người chưa thành niên.
2. Biện
pháp "Giáo dục tại trường giáo dưỡng" (Thay thế cho việc đi tù trong
một số trường hợp)
Đây là một
biện pháp xử lý chuyển hướng nghiêm khắc nhất trước khi xem xét đến hình phạt
tù. Theo Điều 51, biện pháp này áp dụng cho:
- Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi
phạm tội rất nghiêm trọng (như cố ý gây thương tích, cướp tài sản,
mua bán ma túy...).
- Người từ đủ 16 đến dưới 18 tuổi
phạm tội nghiêm trọng (cố ý gây thương tích, cướp giật tài sản...).
- Thời hạn: Từ 06 tháng đến 02 năm.
3. Quy
trình xem xét áp dụng biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng (Mục 3, Chương
IV)
Quy trình
này do Tòa án quyết định thông qua một phiên họp thân thiện:
- Thụ lý hồ sơ: Chánh án phân công Thẩm phán giải
quyết ngay khi nhận được đề nghị từ Cơ quan điều tra hoặc Viện kiểm sát.
- Mở phiên họp: Trong vòng 07 ngày kể từ
khi được phân công, Thẩm phán ra quyết định mở phiên họp xét duyệt.
- Thành phần tham gia: Gồm Thẩm phán, Thư ký, Kiểm sát
viên, người chưa thành niên, người đại diện, người bào chữa và người
làm công tác xã hội.
- Tính chất phiên họp: Phải tổ chức thân thiện,
câu hỏi ngắn gọn, dễ hiểu, phù hợp với tâm lý lứa tuổi.
4. Quyền
của người chưa thành niên khi chấp hành án/biện pháp giáo dục
Dù bị buộc
chấp hành án phạt tù hay giáo dục tại trường giáo dưỡng, các em vẫn được bảo đảm
các quyền cơ bản tại Điều 23 và 24:
- Được giữ bí mật cá nhân.
- Được học văn hóa, học nghề và hướng
nghiệp.
- Được tham gia các hoạt động văn
hóa, văn nghệ, thể dục thể thao phù hợp lứa tuổi.
Lưu ý
quan trọng: Luật này
nhấn mạnh vào việc xử lý chuyển hướng (ưu tiên giáo dục tại cộng đồng) để
hạn chế tối đa việc đưa người chưa thành niên vào môi trường giam giữ.
Nếu bạn muốn
tìm hiểu sâu hơn về một tội danh cụ thể hoặc các điều kiện để được hưởng án
treo theo luật mới này, hãy cho mình biết nhé!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét